Anasayfa / Beyin G├╝c├╝ / Beyniniz yorulduysa resetleyin gitsin

Beyniniz yorulduysa resetleyin gitsin

Beyin yorgunlu─ču h─▒zla yay─▒l─▒yor. Unutkanlik, odaklanamama, konsantrasyon eksikli─či, alg─▒lama eksikli─či, ├Â─črenme ve ezberleme zorluklar─▒, dikkatsizlik, tahamm├╝ls├╝zl├╝k ve ├žabuk sinirlenme gibi belirtileri olan beyin yorgunlu─čuyla m├╝cadele etmek i├žin uzman deste─či ┼čartÔÇŽ Beyin yorgunlu─čunun g├╝n├╝m├╝z insan─▒nda giderek artan bir problem haline geldigi bildirildi. Beyin elektrosu (EEG), beyin yorgunlu─ču vakalar─▒nda mutlaka uygulanmas─▒ gereken bir tetkik oldu─čunu belirten uzmanlar, ÔÇťSa─čl─▒kl─▒ beyinde g├Ârd├╝g├╝m├╝z alfa ve beta dalgalar─▒n─▒n istatistiksel verileri ├žok ├Ânemli bilgiler verir. Beyin yorgunlugunda beta dalgalarinda yogunlasma izleriz. Buna mukabil alfa dalgalari ne kadar yogunsa o kadar saglikli bir tablo ile karsi karsiyayiz demektir. Genelde her iki hemisferdeki beyin dalgalarinin istatistiki verileri ayni sonu├žlari verir. Ancak eger farklilik arz ediyorsa bu durum mutlaka ├╝zerinde durulmasi gereken bir konudurÔÇŁ dediler.

Beyinin her iki hemisferi arasinda anlamli farklilik, ilerde gelisecek olan alzheimer hastaliginin habercisi olabilecegini anlatan uzmanlar, ÔÇťPotansiyel bir alzheimer hastasini ├Ânceden kesfetmek, tedavide hi├ž kuskusuz ├žok ├Ânemli yararlar saglar. B├Âyle her iki hemisfer farkliligi olan kisiler mutlaka PET filmi ile incelemeye alinmalidir. PET, beyin metabolizmasini, daha net bir tabirle beyinin hangi b├Âlgelerinin ├žalistigini hangi b├Âlgelerinin iyi ├žalismadigini g├Âsteren m├╝kemmel bir testtir. Nitekim biz REEM N├Âropsikiyatri klinigimizde unutkanlik ya da alzheimer sikayetleri ile gelen her hastaya PET filmi ├žektirmekteyizÔÇŁ dedi.

BEY─░N YORGUNLU─×UNDA BEL─░RT─░LER

Uzmanlar, beyin yorgunlugunda en ├žok karsilastiklari sikayetlerin, unutkanlik, odaklanamama, konsantrasyon eksikligi, algilama eksikligi, ├Âgrenme ve ezberleme zorluklari, beyinde agirlik hissi, dikkatsizlik, tahamm├╝ls├╝zl├╝k ve ├žabuk sinirlenme gibi belirtiler olduklarini belirtiyorlar.

BEY─░N YORGUNLU─×UNUN EKONOM─░YE YANSIMALARI

Beyin yorgunlugunun hi├ž s├╝phesiz gerek bireysel gerekse milli ekonomiye de ├žok zararlar verdigini dile getiren uzmanlar, ÔÇťKisilerin verimliligi ├žok d├╝ser. Yeni seyler ├╝retmek nerdeyse imkansiz hale gelir. Sorunlara pratik ├ž├Âz├╝mler getirilemez. Analitik ve ├ž├Âz├╝mleyici d├╝s├╝ncelerde olumsuz etkilenmeler olur. Yatirim ve b├╝t├že planlamalarinda hatalar yapilir. Her zaman basarili bir grafik ├žizen bir y├Ânetici, beyin yorgunlugu tablosuna maruz kaldiginda, performans d├╝zeyi hizla d├╝smeye baslar. Kisi kendisindeki degisiklikleri farkeder ama ├žogu zaman adlandiramaz. Bunun bir rahatsizlik oldugunu d├╝s├╝nmez. Bazen de mevcut performans d├╝smesi yaslanma gibi nedenlere baglanarak kilif bulunmaya ├žalisilir. Sonu├žta firmanin atilimlari durur. Rakipleri ├Âne ├žikmaya baslar. ├çogu profosyonel firmalarda bu durum ├╝st d├╝zey y├Âneticiler tarafindan farkedilir. Tablonun bir rahatsizlik oldugu d├╝s├╝n├╝lmeden, y├Ânetici kisinin g├Ârev pozisyonunda degisiklige gidilir. Ya g├Ârevden alinir ya da daha pasif bir g├Âreve atanir. ├çalisanlar i├žin de ayni seyler ge├žerlidir. Kisisel ├╝retim d├╝ser. ├çalisanin arkadaslari ile olan ekip ruhu ve diyaloglarinda zedelenmeler belirmeye baslar. Daha sinirli ve alingan olunur. Motivasyon d├╝ser, her kademe de genel bir isteksizlik farkedilir. ├ľgrencilerde de durum farkli degildir. Daha ├Ânce basarili olan ├Âgrencinin notlari tedricen d├╝smeye baslar. Anne ve baba bu degisiklikleri er ge├ž farkeder ve panikleme olabilir. Ebeveyn g├Âr├╝len olumsuz degisiklige bir anlam veremez ve kendilerine g├Âre nedenler aramaya baslarlarÔÇŁ dediler.

BEY─░N YORGUNLU─×U NEDENLER─░ NELERD─░R?

Uzmanlar beyin yorgunlugu nedenlerini ise s├Âyle a├žikladilar;

Kronik stres: Uzun s├╝reli stres baskisinda olmak ve stresi ortadan kaldiran fakt├Ârleri uygulamamak, beyin yorgunlugu ile neticelenir. Kisi stresi olusturan nedenleri bertaraf edemesse beyin yorgunlugu nedeniyle performans d├╝s├╝kl├╝g├╝ ka├žinilmazdir. Bir ├žok y├Ânetici kati bir disiplin yaklasimi ile ├žalisanlarindan daha ├žok verim alacagini zanneder. Halbuki durum hi├ž de g├Âr├╝nd├╝g├╝ gibi degildir. Hosg├Âr├╝s├╝z kati disiplin uygulamalari, is verimliligini en az yari yariya d├╝s├╝r├╝r. Dolayisiyla asiri disiplin gibi nedenlerle stres olusturan y├Âneticiler, genel sirket profili a├žisindan da olumlu degillerdir ve hedefledikleri ekonomik rakamlara asla ulasamazlar.

beyin yorgunlugu

Hasta bina sendromu; ├çalisanlarin odalara tikilip, sagliksiz sartlarla konumlandirilmasi beyin yorgunlugu ile sonu├žlanir. G├╝ya bina ve oda tasarrufu d├╝s├╝n├╝lerek, bir kisinin ancak ├žalisabilecegi odalarda 3-5 kisinin ├žalismaya zorlanmasi kisisel verimliligi ve performansi d├╝s├╝r├╝r. Ideal olan binanin, genis odalarda bir ya da iki kisinin ├žalisacagi sekilde d├╝zenlenmesidir. Havalandirma tertibatinin iyi ├žalismasi ve oda sicakliginin ideal d├╝zey olan 23 derecede olmasi da ├žok ├Ânemlidir. Asiri sicaklik beyin fonksiyonlarini olumsuz etkiler. yapilan bilimsel arastirmalar insan beyninin soguk ortamlarda daha iyi performans sergiledigini g├Âstermektedir. Bu sebepten oda sicakligi 23 derecenin ├╝st├╝nde olmamali ancak ├╝s├╝yecek kadar da soguk olmamalidir. ABD de yapilan bir arastirma da 40 kisilik bir ekip birer ay ara ile saglikli ve sagliksiz bina sartlarinda ├žalistirilmis. Hasta bina kosullarindaki performansin saglikli bina sartlarina g├Âre y├╝zde 40 daha az oldugu belirlenmistir.

Elektronik cihazlar: ├çalisma ortaminda ├žok sayida gereksiz elektronik cihazin bulunmasi da beyin yorgunluguna neden olmaktadir. Elektronik cihazlardan yayilan elektromanyetik dalgalarin en ├žok n├╝fuz ettigi yer beynimizdir. Bu nedenle ├žalisma ortami olabildigince sade olmali ve sik sik havalandirilmalidir. Elektromanyetik kirlilik: Cep telefonu sinyalleri, tv ve radyo dalgalari, telsiz dalgalari, y├╝ksek gerilim hatlari, baz istasyonlari atmosferimizi ├žok ├Ânemli d├╝zeyde kirletmektedir. Kanaatimize g├Âre elektromanyetik kirliligin hen├╝z ne gibi zararlar verdigini tam olarak belirliyememis olsak ta, beyin yorgunluguna neden oldugu muhakkaktir. ├ľn├╝m├╝zdeki yillarda ÔÇŁdumansiz hava sahasiÔÇŁ teriminin yanisira ÔÇŁdalgasiz hava sahasiÔÇŁ ifadelerini de duyacaga benzemekteyiz. Son yillarda artan alzheimer ve demansiyel sendromlarin arkasinda ÔÇŁelektromanyetik kirlilikÔÇŁ ├žikarsa hi├ž sasirmayiz. Manyetik alan eksikligi: Beyin yorgunluguna ve kronik yorgunluk sendromuna neden olur. ├ľzellikle uzayda manyetik alan eksikligi oldugu i├žin astronotlar i├žin problem teskil eder. Elektromanyetik yogunluk, miknatisin demiri ├žekmesi gibi insan vucudundaki manyetik enerjiyi ├žekebilir. Bu nedenle kronik halsizlik ve yorgunluklarda manyetik alan eksikligi de d├╝s├╝n├╝lmelidir. Alkol aliskanligi: alkol, beyin fonksiyonlarini baskiladigindan beyin yorgunluguna neden olabilir. Bu nedenle s├╝rekli alkol kullananlarda unutkanlik ve bellek problemleri ka├žinilmazdir. Uykusuzluk: saglikli bir uyku, beyinin dinlenmesini saglar. Uykusuzluk ya da sagliksiz uyku beyin yorgunlugu ve unutkanliga neden olabilir. Ruh hastaliklari: ├Âzellikle depresyon ve anksiyete, beyin yorgunlugu ile kendini g├Âsterebilir. Ila├žlar: bazi ila├žlar tedavi edici etkilerinin yanisira beyin yorgunluguna ve durgunluguna neden olabilirler. ├ľrnegin antipsikotikler ve kanser ila├žlari b├Âyledir. Bazi depresyon ila├žlari da bir yandan depresyonu d├╝zeltirken diger yandan beyin yorgunlugu yapabilirler. Epilepsi tedavisinde kullanilan ila├žlar da ayni sekilde beyin yorgunluguna ├Âzellikle beyin durgunluguna sebebiyet verebilirler.
Vitamin eksikligi: ├ľzellikle B12 folik asit, demir eksikligi ve troid hormonlarinin yetersizligi beyin yorgunluguna ve durgunluguna neden olabilirÔÇŁ

BEY─░N YORGUNLU─×UNA KAR┼×I NE YAPILAB─░L─░R?

ÔÇťStres fakt├Ârlerinin yok edilmesi: kisi de kronik stres olusturan durumlardan uzaklasilmalidir. ├çalisma sartlarinin iyilestirilmesi: Hasta bina sendroumu gibi sagliksiz ├žalisma ortamlarindan uzak durulmalidir. ├çalisanlarin fiziksel sagligi kadar ruh sagliklari da d├╝s├╝n├╝lmelidir. Havasiz mekanlarda insanlarin adeta tikis tikis ├žalistirilmasina engel olunmalidir.

beyin yorgunlugu

Spor aktiviteleri: G├╝nl├╝k d├╝zenli spor aktiviteleri, beyin yorgunlugunu ├Ânlemede ├Ânemli bir etkendir. Enstr├╝man ├žalma: Is aktiveleri arasinda ya da sonrasina herhangi bir m├╝zik aleti ile ugrasmak beyini dinlendiren bir eylemdir. Tatil ve dinlenme aktiviteleri: Hi├ž s├╝phesiz ki, yogun is aktiveteleri arasinda tatil ve dinlenmeye zaman ayrilmalidir. Tatil yapmadan s├╝rekli ├žalismak beyin yorgunluguna neden olur. Ancak ├╝lkemizdeki tatil anlayisinin pek olumlu oldugu s├Âylenemez. ├çalisanlar yilda bir sefer 1 aylik tatil yerine, yilda 4 defa 1 haftalik tatiller tercih edilmelidir. Zira bir aylik tatilin yarar yerine zarari oldugunu d├╝s├╝nmekteyim. ├ç├╝nk├╝ kisiler ├Ânce tatil ├Âncesi isten kopmakta sonra da tekrar ise alisincaya kadar zaman ge├žmektedir. B├Âylece 1 aylik tatil neredeyse 2 aylik bir performans kaybina neden olmaktadir. Kisi uzun s├╝re isinden ayri oldugu i├žin tekrar d├Ând├╝g├╝nde bir s├╝re adaptasyon sorunu yasamaktadir. Halbuki ├╝├žer aylik ├žalisma takviminden sonra birer haftalik dinlenme periyodu kisileri isinden koparmadan dinlenmelerini saglamaktadir. Sinavlara hazirlanan ├Âgrencilerin d├╝zenli aralar vermeleri ve aralarda spor, m├╝zik gibi aktiveteler yapmalarini ├Ânermekteyim. S├╝rekli ara vermeden ders ├žalismak, basariya giden yol degildir. Uykudan feragat etmeden d├╝zenli dinlenme aralariyla sinavlara hazirlanmalidir. Dinlenme aralarinda enstr├╝man ├žalmak ├Âgrenme kapasitesini ├Ânemli d├╝zeyde arttirabilir. Beslenme tarzi: findik, ceviz, badem, ├žekirdekli kuru ├╝z├╝m beyin yorgunluguna karsi iyidir. Yesil sebzeler, b├Âg├╝rtlen, yaban mersini, somon ve sardalya baligi, ├╝z├╝m suyu, kepekli pirin├ž ve sicak kakao beyin yorgunluguna iyi gelen gidalardir. Ayni sekilde ├žay ve kahve de ├žok faydalidir. Yapilan 10 yillik bir arastirmada ├žay ve kahvenin alzheimeri y├╝zde 50 ├Ânledigi anlasilmistir. Aksamlari yatmadan ├Ânce bir elma yemeyi aliskanlik yapmalidir. Elma uyku esnasinda daha saglikli beyin dinlenmesi saglar.

BEY─░N YORGUNLU─×UNA KAR┼×I BEY─░N RESETLEMES─░

TMS (transkranial manyetik stim├╝lasyon) ile beyin resetlemesinin, beyin yorgunlugu ve durgunlugu tablosunu d├╝zeltigi, bilimsel arastirmalarla nerdeyse kesinlik kazanmistir. TMS, n├Âronlarda ayni bir ses ekosu gibi bastan sona dogru manyetik titresimler yayarak sinir h├╝cresinin daha fonksiyonel olmasini saglar. Manyetik titresimler sinir h├╝cresindeki bir ├žok metabolik aktiviteyi d├╝zene sokar. N├Âron saglikli bir sekilde g├Ârev icra etmeye baslar. Bug├╝n yurt disinda bir ├žok ├╝st d├╝zey y├Ânetici, belirli periyotlarla (1 ay gibi) TMS seanslari yaptirarak odaklanma, konstrasyon ve algilama gibi fonksiyonlarin gelismesini saglamaktadir. Maruz kaldiklari yogun is temposu nedeniyle ├╝stlendikleri stresten kaynaklanan beyin yorgunlugu ve durgunlugunu, TMS ile d├╝zeltmektedirler. Nitekim TMS sadece depresyon, panik atak gibi ruhsal rahatsizliklar ve alzheimer, fel├ž gibi organik rahatsizlarda degil ayni zamanda beyin yorgunlugu ve durgunlugu i├žinde basariyla kullanilmaktadir. Beyinde, luzumsuz yer isgal eden ya da kisiyi rahatsiz eden bellek kayitlari, bilgisayarlarda ki gibi silinemedigi i├žin zamanla beyin yorgunlugu ve durgunluguna neden olabilir. TMS, uygulama yapilan b├Âlgelerdeki n├Âron ya da n├Âron gruplarinin reorganizasyonunu da saglar. Beyin adeta bir hafifleme ve g├Âzle g├Âr├╝l├╝r rahatlama olur. Kisinin olaylara bakis perspektifi netlesir. Dogru ve mantikli kararlar alir. ├ľgrenme ve algilama yeteneklerinde artis olur. Unutkanlik ve hafiza kusurlari ortadan kalkar. Eger varsa uyku proplemleri d├╝zelir. TMS ayni zamanda psikolojik rahatsizliklari da ortadan kaldirdigi i├žin, arka planda farkedilmeyen bir depresyon veya anksiyete varsa, bunlar da ortadan kalkar. Tedavi maliyetini misli misli katlayan bir performans gelisimi olur. AlmanyaÔÇÖda bir n├Ârobilim enstit├╝s├╝nde fareler ├╝zerinde yapilan deneyde, manyetik uyarilar verilen farelerin digerlerine g├Âre y├╝zde 40 d├╝zeyinde basari grafigi gelistirdikleri belirlenmistir. Dolayisiyla TMSÔÇÖ nin beyin performansini gelistirdigi kesin bir ger├žektir. Uygulamanin en iyi taraflarindan biri de, tedavinin yan etkisiz olusudur. ├çok sayida seans yapilsa bile herhangi bir zararli etki olmaz. TMS cihazlari, x-ray cihazlari gibi radyasyon yaymaz. Bu ├Âzelligi nedeniyle hamile bayanlarda bile g├╝venle kullanilabilir. Beynim dolu, hi├ž bir sey d├╝s├╝nemiyorum. Agir stres altindayim, yasadigim olaylarin etkisinden kurtulamiyorum. Son zamanlarda basari grafigim ├žok d├╝st├╝, unutkanligim var, her seyi unutuyorum, artik sinavlarda istedigim basariyi yakalayamiyorum, ├žok ├žabuk parlayip sinirleniyorum, etrafi kirip ge├žiriyorum. Ani hatali kararlar aliyorum, islerimi takip ve kontrol edemiyorum, yatirimlarimi saglikli yapamiyorum, isletmem g├╝nden g├╝ne k├Ât├╝ye gidiyor diyenlerin, TMS ile beyin resetlemesini ciddi olarak d├╝s├╝nmelerini tavsiye ediyoruz.ÔÇŁ

Kaynak : HaberOku

Hakk─▒nda ├ľzg├╝r ┼×AH─░N

T├╝rkiye'nin en b├╝y├╝k ki┼čisel geli┼čim sitesi olan kendinigelistir.com projesinin sahibidir. 2006 y─▒l─▒ndan bu yana #ki┼čiselgeli┼čim alan─▒nda bir├žok yenili─či b├╝nyesinde bulundurdu─ču sitede "beden dili, ileti┼čim teknikleri, ba┼čar─▒ hikayeleri, motivasyon teknikleri, ├Âzg├╝ven geli┼čimi" gibi bir ├žok ana tema ├╝zerine yazar, ├žizer, karalar, ├Â─čretmeye ├žal─▒┼č─▒r.